Informacje o Sosnowcu i okolicy

Pałac Mieroszewskich

Pałac Mieroszewskich

Paź 21, 2016

Pałac Mieroszewskich, który zlokalizowany jest w Sosnowcu-Zagórzu, wybudowana w roku 1777 na polecenie hrabiego Józefa Mieroszewskiego. Powstał on w miejscu drewnianego dworu modrzewiowego, posadowionego na szczycie wzniesienia zagórskiego. Jest to jeden z dwóch pałaców, które były w tym miejscu usytuowane. Park, podobny do tych, jakie posiadają uzdrowiska, a który do dzisiaj zachował się w szczątkowej postaci, niegdyś otaczał dwór ze wszystkich stron. Pałacyk Mieroszewskich należy do grupy najstarszych zabytków Sosnowca.

Mieroszewscy na stałe wpisali się w historię Zagórza. Pozostawili po sobie nie tylko pamiątki materialne, ale także dobre wspomnienia wśród ludności. Hrabia Józef Mieroszewski był postacią niezwykle barwną, który w pamięci mieszkańców Zagórza zapisał się jako dziwak i ekscentryk, ale również patriota zaangażowany w sprawy Powstania Listopadowego. Zagórze za czasów Mieroszewskich stanowiło cel wizyt znamienitych osobistości.

Po śmierci hrabiego Józefa (zm. 1834) i hrabiny Jadwigi (zm. 1857) dwór zagórski zyskał nowego dziedzica w osobie Jacka Siemieńskiego, który był znanym mecenasem sztuki. Wśród jego podopiecznych byli miedzy innymi Wincenty Pol, Narcyza Żmichowska, Roman Zmorski czy Jacek Malczewski. Za sprawą owego mecenatu dwór zagórski zyskał miano „Małych Aten” stając się ośrodkiem kulturalnym i miejscem, gdzie ludzie sztuki zawsze mogli liczyć na wsparcie i gościnę. Siemieński jako jeden z pierwszych właścicieli ziemskich z własnej inicjatywy uwolnił chłopów od pańszczyzny.
W okresie przed jak i w trakcie Powstania Styczniowego, dwór był centrum przygotowań i planowania akcji zbrojnych na terenie obecnego Zagłębia Dąbrowskiego. Po klęsce Powstania, Siemieński został zmuszony do sprzedaży majątku Prusowi – Gustawowi von Kramst, a po jego śmierci, jego spadkobiercy w 1891 roku sprzedali dobra zagórskie Towarzystwu Kopalń Węgla i Zakładów Hutniczych Sosnowieckich, które było właścicielem zagórskiego folwarku aż do II wojny światowej. W owym czasie pałacyk pełnił funkcje mieszkalne (niczym luksusowy apartament we Wrocławiu) i reprezentacyjne. Po II wojnie umieszczono w nim szkołę ogrodniczą. Dzisiaj pałacyk pełni funkcję pracowni konserwacji dzieł sztuki i nie jest udostępniony do zwiedzania.

Pałac początkowo był parterowym murowanym dworkiem kryty naczółkowym dachem z facjatką na osi i balkonikiem. Zdaniem niektórych historyków w latach 40-tych XIX-stulecia został przebudowany w duchu klasycystycznym przez słynnego włoskiego architekta – Franciszka Marię Lanciego. W 1876 roku podczas kolejnej przebudowy dworek podwyższono o piętro, a elewację frontową uzupełniono dwoma szczytami. Na początku lat 70. XX w., została usunięta przybudówka od strony wschodniej, przez co bryła pałacu uzyskała symetrię.